Nú þegar skólarnir eru að byrja og foreldrar þeysast um borg og bæi til kaupa skólatöskur handa börnunum sínum er verðugt að minna á að skólatöskur ættu að vera óþarfar. Hvers vegna? Vegna þess að heimalærdómur barna er gagnslaus og jafnvel skaðlegur.
Skólatöskur ungra barna geta orðið mjög þungar enda oft fullar af skólabókum og heimaverkefnum. Sum börn þurfa að rogast með mörg kíló á bakinu á hverjum degi. Eftir að átta til níu tíma vinnudegi (skóli + skólagæsla) lýkur fara börnin heim og þurfa þá að leysa heimaverkefni með oft þreyttum foreldrum sem hafa mismikla þolinmæði og getu til að aðstoða þau.
Svona hefur skólastarf verið í flestum skólum í mörg ár þrátt fyrir að rannsóknir sýni aftur og aftur að heimalærdómur er yfirleitt gagnslaus. Hann bætir ekki námsárangur nemenda. Sérstaklega ekki í yngri bekkjum grunnskóla. Þvert á móti má færa sterk rök fyrir því að heimalærdómur sér skaðlegur.
Ókostirnir við heimanám
Flestir foreldrar (og nemendur) þekkja ókosti heimanáms. Nefni ég hér nokkra augljósa ókosti.
Gæðastundum foreldra og barna fækkar. Í staðinn fyrir að gera eitthvað skemmtilegt saman eftir vinnu (skóli er vinna) þurfa foreldrar að sjá til þess að börnin læri heima það sem þau áttu að læra í skólanum. Heimanám getur valdið togstreitu og pirringi milli foreldra og barna. Alveg að óþörfu.
Foreldrar og forráðamenn eru ólíkir. Menntun, færni, frítími og heilsa foreldra er misjöfn og því er geta þeirra til að aðstoða börnin sín við nám mismunandi. Afar óeðlilegt er því að nám barna sé að veigamiklum hluta í höndum forráðamanna.
Heimalærdómur getur dregið úr áhuga barna til að læra. Eins mótsagnakennt og það hljómar þá er það þannig að of mikið skyldunám utan skóla kann að fæla börn frá því að verða sér út um þekkingu á eigin forsendum. Börn eru í eðli sínu mjög forvitinn og ef þau fá frið og næði til þess að leita sér þekkingar þá gera þau það. Ekki fyrir eitthvað próf eða verkefni heldur af áhuga. Íþyngjandi heimalærdómur býr til neikvæða tengingu við skóla og nám. Mörg börn fara að líta á skólann og nám sem eitthvað „leiðinlegt“.
Vegna heimalærdóms þurfa börn að ganga með oft þungar skólatöskur til og frá skóla. Skólatöskur eru stundum svo þungar að til er hópur sérfræðinga (þar á meðal iðjuþjálfar eins og ég) sem ráðleggur fólki hvernig töskur á að kaupa svo þyngslin fari ekki illa með litlu líkamana. Þar að auki eru góðar skólatöskur sem styðja vel við bak, mjóhrygg og axlir rándýrar. Allur þessi burður barna og fjárútlát eru óþarfi vegna þess að án heimalærdóms er lítil þörf fyrir dýrar skólatöskur.
Hugsanlega væru allir þessir ókostir og fleiri til réttlætanlegir að einhverju marki ef heimalærdómur skilaði einhverjum mælanlegum árangri. Vandinn er að árangurinn er nánast enginn og stundum beinlínis neikvæður.
Meintir kostir heimanáms
[pullquote]Spyrjum börnin reglulega hvernig þeim líður í skólanum og um hvað þau hafa verið að gera. Verum í góðu sambandi við kennara og fylgjumst vel með hvernig börnunum gengur og þá sérstaklega hvernig þeim líður. Líðan barna í skólum er það sem skiptir mestu máli.[/pullquote]Augljóslega læra börn meira ef þau gera heimaverkefni! Til þess að verða góður í einhverju þarftu að æfa þig. Því meira því betra! Eru þetta ekki augljós sannindi? Svarið er nei!
Árangur heimalærdóms hefur einfaldlega verið rannsakaður töluvert og niðurstaðan er sú að heimalærdómur skilar ekki neinum árangri sem skiptir máli. Meiri heimalærdómur skilar heldur ekki meiri árangri en minni eða enginn heimalærdómur. Sumar rannsóknir sýna reyndar að því meira sem börnin þurfa að læra heima því verr gengur þeim í skóla. Tengsl milli efnahagslegrar og félagslegrar stöðu foreldra og námsárangurs eru miklu sterkari en á tengslin á milli heimalærdóms barna og námsárangurs þeirra.
Til eru rannsóknir sem benda til þess að heimalærdómur skili einhverjum árangri en sá árangur er yfirleitt það lítill að þó að þær niðurstöður væru réttar myndu þær ekki réttlæta þá áherslu sem oft er lögð á heimaverkefnin. Ókostirnir eru of margir.
Hendum skólatöskunum
Af hverju eru börn reglulega send heim með verkefni ef heimalærdómur skilar engum árangri? Þetta er góð spurning sem verðugt er að spyrja sem flesta kennara og skólastjórnendur út í.
Ef skólayfirvöld geta ekki sýnt fram á með óyggjandi hætti að heimalærdómur sé nauðsynlegur og bæti líf barnanna legg ég til að við hendum skólatöskunum og notum frítíma okkar til að gera eitthvað skemmtilegt, uppbyggilegt og fræðandi með börnunum okkar.
Með þessu er ég ekki að segja að forráðamenn eigi ekki að taka þátt í skólagöngu barna sinna. Ég er heldur ekki að tala gegn því að börn lesi fyrir foreldra sína heima eða sýni þeim hvaða verkefni þau eru búin að leysa í skólanum. Ég er aðeins að benda á að hefðbundinn heimalærdómur og heimaverkefni eru gagnslaus og því óþarfi.
Hvernig líður barninu?
Auðvitað er gagnlegt að við sýnum námi barna okkar áhuga og athygli. Spyrjum börnin reglulega hvernig þeim líður í skólanum og um hvað þau hafa verið að gera. Verum í góðu sambandi við kennara og fylgjumst vel með hvernig börnunum gengur og þá sérstaklega hvernig þeim líður. Líðan barna í skólum er það sem skiptir mestu máli.
Vísanir:
- Telur heimanám skila litlu, jafnvel engu. - (Bylgjan - Reykjavík síðdegis 16.8.13)
- Umfjöllun á Vísi (Visir.is 16.8.13)
- Umfjöllun í DV (Dv.is 16.8.13)
Ítarefni og gagnlegar heimildir um heimanám:
- The Case Against Homework: How Homework Is Hurting Our Children and What We Can Do About It.
- Closing the Book on Homework: Enhancing Public Education and Freeing Family Time.
- The Homework Myth: Why Our Kids Get Too Much of a Bad Thing.
Hér má lesa kafla 2 úr Homework Myth. - The End of Homework: How Homework Disrupts Families, Overburdens Children, and Limits Learning.
- Heimanám bætir ekki námsárangur (Unnur H. Jóhannsdóttir)
Skoða 31 athugasemdFela athugasemdir
My son who is now an adult had undiagnosed dyslexia and his homework when he was a teenager took him 5-6 hours every night because he worked so slowly. It was incredibly painful for him and for us, his parents. It had a very negative effect on the whole family. When I complained to the teachers about giving so many hours of homework every night, they said it took most of the other kids an hour. There are many kids with learning problems for whom homework just extends the pain and frustration that they experience all day in the classroom. It can make their lives a living hell.
Vá hvað ég er fegin að einhver er sammála mér LOKSINS..
Þetta er virkilega umhugsunarvert og ég held að heimanámi yngstu barnanna ætti að stilla vel í hóf. Svo hlýtur að skipta máli hvernig heimanámi er hagað og ef að það er ofhlaðið hlýtur það að fæla frá. Eitthvað er að menntaskólakerfinu því að brottfall nema, sérstaklega drengja er hræðilega mikið þaðan. Hvort að heimanám eigi þátt í því veit ég ekki.
Vinnudegi barna á að ljúka í skólanum!
Algjörlega sammála höfundi. Heimanám ungra barna skilar engum árangri og veldur togstreytu, pirringi og neikvæðu fastlæstu mynstri á milli foreldra og barna. Í Noregi er ekkert heimanám fyrr en á unglingastigi. Þar er lögð áhersla á að börn fái að vera börn fram á unglingsár. Það gleymist oft að börn læra heilmikið í gegnum leikinn. Leikur, skapandi starf og listir eiga að vera alls ráðandi á barnaskólastiginu. Heimanám og próf eru hættuleg á barnaskólastiginu og ýta undir samkeppni, samanburði og fordómum.
Ég hef einmitt oft kvartað yfir þessum heimalærdómi. Hef aldrei skilið afhverju börnin okkar eigi að vinna lengri vinnudag en við fullorðna fólkið. Ég er alveg meðmælt því að börn eigi að æfa lestur heima líka, enda veldur hann kannski ekki eins miklum pirring eins og margt annað. Ég hef lent í því með annað barnið mitt á sínum tíma að heimalærdómurinn tók allt kvöldið og öll kvöld. Breyttist ekki fyrr en skólastjórinn kvartaði yfir miklum heimalærdómi í bekknum 🙂
Ég las bara skólabækurnar um leið og skólaárið byrjaði, kláraði stærðfræðibækurnar og fyllti út æfingaheftin. Þetta tók ca viku. Svo gerði ég ekkert fyrr en í prófunum. Þetta virkaði vel þangað til í menntaskóla en þá þurfti ég að lesa heldur meira en gerði oftast ekki með fyrirsjáanlegum afleiðingum fyrir einkunnirnar. Svo jókst lesbyrðin enn í háskóla en þá var sjálfsnámið enn um 90%.
Umfjöllun um greinina má finna hér: http://www.visir.is/section/MEDIA98&fileid=CLP20378
og hér:
http://www.visir.is/-heimalaerdomur.../article/2013130819373
Skemmtilegar umræður...
Það eru einnig til vandaðar rannsóknir sem styðja það að heimanám bætir námsárangur. Heimanám á aldrei að vera annað en upprifjun og æfing á því sem nemandinn hefur þegar lært í skólanum aldrei nýr lærdómur. Það er mjög mikilvægt fyrir foreldra að fylgjast með því hvað börnin þeirra eru að læra í skólanum. Áhugi foreldra og stuðningur hefur mjög mikið að segja varðandi námsárangur, rannsóknir styðja það. Mikilvægast er þó að vera með hóflegt heimanám.
Ég á erfitt með að trúa þessu. Ég hugsa að 90% af því sem ég lærði á skólagöngu minni hafi ég lært heima.
Sammála. Sönnunarbyrðin um heildar haf af heimalærdómi er á skólayfirvöldum.
Ef þau geta ekki sanna að hann geri meira gagn en ógang ætti að hætta honum.
Mikið er ég sammála honum Sigurði.
Ég verð að segja að ég er mjög sammála þessu. Hann talar einmitt um að hann sé ekki að tala gegn því að börn lesi fyrir foreldra sína og segi þeim frá því sem þeir eru búnir að gera í skólanum og ég er algjörlega sammála því, lestur ætti að vera eina heimavinna krakkana því hversu mikið sem einhver kemur með rök á móti hvernig getur þá verið sanngjarnt fyrir barn að vinna í skólanum í 5-8 tíma og koma svo heim og þurfa að halda áfram að vinna (heimalærdómur). Ég hef heyrt í fullorðnu fólki sem þarf stundum að taka með sér vinnuna heim og það er gjörsamlega búið á því þá daga enda er það ekki heldur sanngjarnt fyrir fullorðið fólk.
Ég hef alltaf talað fyrir 11 mánaða skóla. Skólinn gæti verið 8-17 og frí tólfta mánuðinn.
Við gætum verið með svipaða kennsluskrá og er í dag, en til viðbótar ættum við að bæta við íþróttum, tónlist, skátastarfi og öðrum tómstundum. Lærdóm ættum við að hafa sem mest í skólanum.
Í nútímasamfélagi er fólk mikið á ferðinni og konan ekki eins mikið heima og áður. Því hefst lærdómur kannski seint á daginn og allir þreyttir.
Ég myndi ekki kúpla út heimalærdómi alveg. Það er ekkert að því að hafa langtímaverkefni eða helgarlærdóm.
Áherslubreytingu þurfum við.
Svo sammála! Ég gekk í barnaskóla í Svíþjóð og þar var ekki heimanám. Foreldrar mínir hafa talað um þennan tíma sem mjög fjölskylduvænan vegna þess að þegar allir voru komnir heim þá var bara fjölskyldutími.
Þakka þér fyrir að skrifa þessa grein Sigurður. Mér finnst á einhvern hátt að maður sé hérna að fá einhverja örlitla uppreisn æru. Ég bókstaflega gat ekki lært heima oft, jafnvel þegar að kennarinn hótaði mér því að ég yrði rekinn úr skólanum (og ég trúði því) þá olli sá kvíði og vanlíðan því að ég átti ennþá erfiðara með að einbeita mér. Á endanum gleymdi maður sér bara langt framá nætur í að spila tölvuleiki og var svo sofandi/hálfsofandi meiri hluta dagsins daginn eftir. Meira að segja móðir mín sem er kennari gafst uppá að reyna að láta mig læra heima, sem segir nú ansi mikið.
Mjög athyglisvert
Ég er ekkert smá sammála mörgum skoðunum þessa manns 🙂 Ég hef hlustað á hann í útvarpinu og lesið ýmsar greinar eftir hann og hann vekur mig alltaf til umhugsunar sem og að rýna til gagns (gagnrýna) 🙂
Áhugavert!
Svo sammála èg skil ekki hvers vegna heimanám tíðkast enn þá námið á að fara fram í skólanum
Er ekki gagn af öllum lærdómi, hvort sem er heima eða í skólanum, Sigurður Hólm? Ástæðulaust er að gera lítið úr vellíðan almennt en við getum ekki látið lærdóminn sitja á hakanum til að öllum líði vel alltaf. Það gæti leitt til vanlíðan síðar á lífsleiðinni.
Mikið er ég sammála þessu og hef alltaf haldið fram. Ég er búin í vinnu kl 16:00 og ekki þarf ég að taka eitthvað heim úr vinnu til að klára.
Hugsanir þær hægja à reyfigetu. Þetta sagđi èg viđ kennara þegar èg var 9 eđa 10 àra. Èg hef aldrei viljađ fylla höfud mitt af hugmyndum annara og hef aldrei lært heima.
Asskotinn ad siggi litli thurfti ad taka thetta upp, sammála thessu med heimalærdóminn en thad tharf ad gera breytingar med folk i forsvari sem áorkar einhverju
Heimanám er til að gera börn tilbúið fyrir framhaldsskóla
þad a ekki ad vera heimanám ,timaskekkja
Þetta er afar mikilvæg og nauðsynleg umræða og tek ég undir með nafna mínum. Það má einnig spyrja um vinnuuppeldið þegar í raun við kennum börnum frá upphafi að hafa engin mörk á milli vinnustaðar og heimilis, vinnu og einkalífs. Heimanámið hangir yfir eftir að heim er komið, veldur mörgum kvíða og óþarfa áhyggjum, getur auðveldlega spillt gleði og aukið á námsleiða. Annað er að hafa tiltækt viðbótarnám fyrir þá nemendur sem þrá ekkert heitar en að halda áfram námi sínu eftir að heim er komið. Það sem væri hins vegar áhugavert heimanám og allt of lítið er gert með það er heimanám í fögum eins og heimilisfræði. Þar væri nemendinn látinn þvo þvottinn sinn, fengi að versla í matinn með foreldri til að búa til einhvern tiltekinn mat. Þar væri nemandinn að yfirfæra e.t.v. nýja eða góða verkþekkingu yfir á heimilið og finndi e.t.v. meira til ábyrgðar sinnar gagnvart deglegum heimilisstörfum.
Ég er sammála að heimanám ætti að vera útilokað grunnskólum og gagnfræðiskólum en auðvitað er það öðruvísi í mennta - og háskólum. Af því þar er lesbyrðin meiri.
Test
Er mjög sammála því sem fram kemur í þessari grein. Eins og ég hef áður sagt þá er heimanám í raun arfur frá gamalli tíð þegar skólar voru tvísetnir, skóladagurinn mun styttri og a.m.k. annað foreldrið var heimavinnandi. Með of mikilli heimavinnu er í raun verið að kenna börnum að yfirvinna sé náttúrulögmál. Eini heimalærdómurinn hjá ungum börnum ætti að vera lestur og skrift, að mínu mati. Hjá Grunnskóla Borgarfjarðar er lítið um heimanám fyrr en á unglingastigi, þannig að þetta er vel hægt, ef viljinn er fyrir hendi.
Ég er á einhverfurófinu og hefði ég ekki haft heimanám þá hefði ég ekki lært neitt í minni skólagöngu. Best gekk mér þegar ég var frá skóla í 3 mánuði vegna slyss og lærði þá bara heima (án hjálpar frá foreldrum). Skólinn er erfiður og truflandi staður til að læra á fyrir börn eins og mig. Afhverju má ekki hafa heimanám fyrir þá sem það kjósa og ekki heimanám fyrir þá sem það kjósa? Af hverju þarf alltaf að stilla hlutunum upp annað hvort eða? Hvað með einstaklingsmiðað nám? Jaðarhópar verða alltaf undir ef beita á tölfræði til að alhæfa um hlutina.
