Tjáningarfrelsið snýst um rétt allra til að láta í ljós skoðanir sínar. Hvorki meira né minna.*
Tjáningarfrelsið fjallar ekki um rétt fólks frá því að heyra skoðanir annarra.
Tjáningarfrelsið fjallar heldur ekki um að bera virðingu fyrir öllum skoðunum.
Síst af öllu verndar tjáningarfrelsið fólk frá því að vera gagnrýnt.
Dæmi 1:
Þegar Gylfi Ægisson segir að Gleðigangan skemmi börn og valdi ógleði er það óskoraður réttur hans. Þegar íhaldsvinir hans segja að homma- og lessukossar séu ofbeldi er það einnig réttur þeirra.
Dæmi 2:
Þegar aðrir gagnrýna þessar skoðanir Gylfa og félaga og segja þær fordómafullar, fornaldalegar og kjánalegar er það einnig mikilvægur hluti af tjáningarfrelsinu.
Markmiðið með tjáningarfrelsinu
Eitt helsta markmiðið með tjáningarfrelsinu er að almenningur geti tjáð sig óhikað um menn, stjórnvöld og málefni án þess að vera refsað fyrir það. Í flestum tilfellum verða vondar, fordómafullar og hættulegar skoðanir upprættar með virkri umræðu og gagnrýni almennings.
Það er ekki hlutverk stjórnvalda eða valdastofnanna að koma í veg fyrir „vondar skoðanir“.* Það er fyrst og fremst hlutverk almennings. Til þess þarf annars vegar virkt tjáningarfrelsi og hins vegar nógu mikið af fólki sem er tilbúið að tjá sig og gagnrýna skoðanir annarra.
Því er það mikill misskilningur að tjáningarfrelsið tákni að allir eigi að bera virðingu fyrir skoðunum annarra. Slík almenn virðing fyrir skoðunum er bæði barnaleg og hættuleg.
* Stundum kann auðvitað að vera rétt að takmarka tjáningarfrelsið. Til dæmis þegar valdamiklir hópar ráðast með hatri á valdalitla hópa í samfélaginu. Valdalitlir hópar geta átt hættulega erfitt með að verja sig og þá er það hlutverk hins opinbera að vernda þá og halda uppi allsherjarreglu.
Skoða 5 athugasemdirFela athugasemdir
Sæll og takk fyrir þetta. Umræðan um mörk tjáningafrelsis og hatursorðræðu er mikilvæg og brennandi í umræðunni nú um stundir og ég þakka þér fyrir að halda henni á lofti. Ég staldra við það að þú talar um að rétt geti verið að takmarka tjáningarfrelsi þegar um er að ræða "valdamikla hópa" sem ráðast á valdalitla hópa. Nú eru í gildi almenn hegningarlög, þar sem ábyrgð einstaklinga á eigin tjáningarfrelsi eru áréttuð: " [233. gr. a. Hver sem með háði, rógi, smánun, ógnun eða á annan hátt ræðst opinberlega á [mann eða hóp manna]1) vegna þjóðernis þeirra, litarháttar, [kynþáttar, trúarbragða eða kynhneigðar]1) sæti sektum …2) eða fangelsi allt að 2 árum.] Ertu ósammála hegningarlögunum? Þú virðist amk ganga miklu lengra en þau með því að nefna eingöngu hatursorðiræðu "valdamikilla hópa" en ekki einstaklinga. Bara pæling.
Þennan pistil ættu allir að lesa.
Mikilvægar takmarkanir á tjáningafrelsinu eru að samkvæmt mannréttindasáttmálum sem áskilja okkur tjáningafrelsið skal jafnframt leiða í lög bann við stríðsáróðri og bann við hatursáróðri á grundvelli kynþátta, kynhneigðar, þjóðernis, trúarbragða og annars þessháttar.
– Svo jú ríkið hefur þarna hlutverki að gegna.Við þetta má síðan bæta að enginn hefur rétt á vernd gegn því að móðgast eða llíða illa vegna skoðana eða orðræðu annara.
