Klámbanar láta í sér heyra
Höfundur: Sigurður Hólm Gunnarsson
Efnisorð: Klámvæðing
Viðbrögð: Ummæli (
Siðferðispostular standa í ströngu þessa dagana við það að kæra bókabúðir og einstaklinga fyrir sölu á klámi. Nú síðast kærðu tvær ungar „hugsjónakonur“ Pennann-blaðdreifingu fyrir „innflutning, sölu og dreifingu á klámi í ágóðaskyni“. Þessum ungu konum „ofbýður klámvæðingin“ og því telja þær nauðsynlegt öllum verði bannað að neyta kláms. Verður þetta að teljast forsjárhyggja af verstu gerð.
Nú hefur fólk fyllilega rétt á því að finnast klám leiðinlegt og jafnvel viðbjóðslegt, það hefur hins vegar engan rétt á því að banna öðrum að hafa gaman af sama efni. Það er ekkert siðferðilega rangt við klám svo lengi sem enginn hlýtur beinan skaða af framleiðslu þess. Sjálfsagt er að banna klámefni sem vitað er að er framleitt með ólöglegum hætti. Klám þar sem einstaklingar undir lögaldri koma við sögu á að vera stranglega bannað og einnig allt klámefni sem hefur verið framleitt þannig að einhver hefur hlotið beinan skaða af.
Ekkert siðferðilega rangt er hins vegar við klámefni sem framleitt hefur verið af fullorðnum óþvinguðum einstaklingum. Ef viðkvæmum siðferðispostulum líður eitthvað illa yfir slíku klámefni er það ráðlegging mín til þeirra að horfa ekki á slíkt efni. Önnur ráðlegging er sú að þræða ekki allar bókabúðir, klámverslanir og bensínstöðvar í leit að klámritum. Það kemur kannski á óvart en sumir vísindamenn telja að slíkt athæfi auki jafnvel líkurnar á því að viðkomandi sjái klám.
Það er einn athyglisverður vinkill á þessu máli sem snýst ekki um hvort klám á rétt á sér eða ekki. Í mínum huga er það gjörsamlega útilokað að banna dreifingu þekktra tímarita á borð við Bleikt og blátt, Hustler, Penthouse, að ég tali nú ekki um Playboy, gildir einu hversu mikið af dónalegum myndum er í þeim, eða hversu léleg eða góð þau eru álitin. Ástæðan er sú að þetta eru rótgróin tímarit með sína eigin ritstjórnarstefnu og stíl, og uppfull af alls kyns lesefni. Hustler er öðrum þræði pólitískt rit, ruddafengið anarkískt ádeilurit sem ræðst að stjórnvöldum, kirkju og öðrum stofnunum, t.d. með hrikalega ruddalegum myndum en merkingarþrungum og úthugsðum (t.d. aulýsingaparódíur blaðsins). Playboy stendur líka fyrir ákveðna heimspeki og lífstefnu, vel þekkta, og þar hafa raunar í gegnum árin birst smásögur eftir marga af frægustu rithöfundum Bandaríkjanna, viðtöl við listamenn á borð við Frank Zappa, ofl. ofl. -Penthouse er stútfullt af alls konar greinum, auk t.d. erótískra reynslusagna lesenda. – Það er auðveldara að beita íslenskri löggjöf um klám gegn hráum klámmyndum þar sem ekkert sést utan samfara, en ég held að það sé nánast útilokað að dæma dreifingu á ofangreindu efni sem ólöglega. Bleikt og blátt fékk raunar heilbrigðisvottorð frá ríkissaksóknara þegar blaðið var kært fyrir tveimur eða þremur árum og ekki þótti ástæða til að aðhafast neitt í málinu. – Það er í rauninni besta mál að halda uppi umræðu og jafnvel andófi gegn klámvæðingu, a.m.k. mörgum þeim myndum sem hún birtist í, en það er algjört vindhögg að grípa til þessarra vopna og kæra verslanir fyrir að selja rótgróin tímarit; gildir einu þó að viðkomandi líki ekki eitthvað sem þar stendur eða eitthvað af þeim myndum sem þar birtast.
Enda kaupi ég bara þessi tímarit út af greinunum
En að öllu gamni slepptu, hvers vegna ætti að banna „hrátt“ klám? Er fullorðnu fólki ekki frjálst að framleiða klámefni ef þeim svo sýnist? Ef ekki, þá hvers vegna?
Allir (eða í það minnsta langflestir) eru sammála um að banna allan þann varning sem hefur verið framleiddur á ofbeldisfullan máta (t.d. með þvingunum eða ólögráða einstaklingum), um það þarf vart að ræða. En getur það verið réttur eins að banna öðrum að horfa á og búa til klám af því honum finnst það „ógeðslegt“? Á smekkur eins að ráða því hvað er öllum öðrum leyfilegt? Auðvitað ekki, svo lengi sem enginn hlýtur beinan skaða af.
Mikið rétt, Sigurður. Sá hluti svokallaðrar kynlífsvæðingar sem mér þykir ógeðfelldur, er þegar reynt er með ísmeygilegum en þó óskiljanlegum hætti að gera börn að kynverum, t.d. með fatahönnun. Stöðugar kynferðislegar skírskotanir í poppheiminum eru líka orðnar afar þreytandi og það er leiðinlegt þegar því er komið inn hjá barnungum stúlkum að þær eigi umfram allt að vera sexí. En gegn þessari þróun duga engin lög, heldur áróður. – Mér þykir hins vegar gaman að horfa á myndir af nöktu fólki, ég tala nú ekki um fólki í samförum, og lái mér það hver sem vill, þó að þessi skemmtun sé innantóm og þreytandi til lengdar. Þá snýr maður sér að einhverju öðru. Þetta sama fólk dýrkar líkama sinn og nýtur þess að bera sig fyrir aula eins og mig og milljónir eða milljarða annarra fyrir háar fjárhæðir. – Gegn barnaklámi þarf að berjast með oddi og egg en því miður virðast mér feministar ekki gera þeim málstað gagn. Við útrýmum ekki barnaklámi með því að reyna að banna Hustler eða Bleikt og blátt og hvers vegna er ekki hægt að berjast gegn mansali einfaldlega með því að berjast gegn mansali, í stað þess að berjast gegn vændi í landi þar sem ekkert mansal er og vændi virðist vera einhver prívatbissness hjá skrýtni fólki úti í bæ?
Mér virðast þessir aktívistar vera að berjast við vindmyllur og e.t.v. á athyglissýki stundum hlut að máli.
Sammála þér Ágúst. Það á auðvitað að vernda börn fyrir hvers kyns misnotkun. Það er hreint ótrúlegt hvað mikið er gert í því að gera ung börn, oft mjög ung, að einhverjum kynverum.
Sjálfur var ég að vinna í grunnskóla og sá stundum tíu ára stelpur í magabolum (sem sýna naflann) og mjög þröngum fötum, semsagt í svipuðum fötum og poppgoðin klæðast í kjánalegum MTV myndböndum.
Ég bara spyr: Hvað er að foreldrum sem leyfa börnum sínum að ganga í svona fötum? Hvað er að foreldrum sem kaupa slík föt handa börnunum sínum???
Í sambandi við þessa grein vil ég benda á myndbandakvöld Frjálshyggjufélagsins í kvöld, en þátturinn Sex, Drugs and Consenting Adults verður sýndur.
Þátturinn fjallar akkúrat um þetta atriði sem þú bendir á í greininni.
En á bara að framfylgja sumum lögum?
Mér finnst þetta ekki vera spurning að fylgja lögunum í blindri trú á að þau hafi rétt fyrir sér eða að ríkisvaldið bjóði upp á einhverjar almennilegar lausnir. Lögum er sjálfsagt að fylgja svo fremi að þau séu rökrétt og í samræmi við vilja fólksins. Vilji fólksins kemur m.a. fram á vettvangi markaðarins, og svo mikið er víst að markaðurinn fer nú iðulega í kring um lögin. Dæmi: Fyrst það er eftirspurn eftir eiturlyfjum, þá er einnig framboð á þeim, þótt það sé bannað.
Nú er ég á móti hlutgervingu fólks, kvenna eða karla, og ég er á móti þeim hugsunarhætti sem mér finnst vera niðurlægjandi fyrir fólk, konur eða karla. Klámiðnaðurinn er óneitanlega niðurlægjandi og talsvert meira fyrir konur en fyrir karla. Hann verður hins vegar ekki kyrktur né hugsunarhættinum útrýmt með því að banna það bara með lögum. Burtséð frá því að það er vafasamt hvort það sé á annað borð rétt, þá er ennþá vafasamara hversu miklu það mundi breyta í raun!
Við fylgjum lögum þegar við erum sammála þeim eða teljum þau réttlát. Óréttlátum lögum kærum við okkur ekki um að fylgja. Þannig mætti svo sem segja að réttlát lög séu óþörf, þar sem fólk mundi hvort sem er haga sér eftir þeim, en óréttlát lög séu óþörf af því að fólk fylgi þeim ekki, hvort sem er. Það er reyndar annar handleggur.
Hugsunarhátturinn er það sem þarf að ráðast að ef breyting á að verða. Aukin virðing fólks í millum; hugsunarháttur sem einkennist frekar af mannvirðingu en mannfirringu. Bætt viðskiptasiðferði (er það ekki hálfgerð þversögn, annars?), sterkari ábyrgðartilfinning. Sú breyting gæti haft raunverulega góðar afleiðingar í för með sér og jafnvel leyst vandamálið án þess að þurfa að blanda ríkisvaldinu inn í það.
Hvernig förum við að? Ég veit það ekki nákvæmlega. Umræða og fræðsla eru vissulega af hinu góða og það skilar miklu meiru að höfða beint til fólks á þess eigin grundvelli heldur en að ætla sér að breyta hegðun þess með valdboði.