Bönnum umskurð
Höfundur: Sigurður Hólm Gunnarsson
Efnisorð: Fjölmenning, Heimspeki, Trú
Viðbrögð: Ummæli (
Umskurður kvenna er stundaður víðs vegar um heim oft í nafni íslamstrúar þó hann sé í raun hvergi boðaður í Kóraninum, trúarbók múslima. Talið er að allt að tvær milljónir stúlkna séu umskornar á hverju ári í heiminum. Þingmenn Vinstri grænna hafa lagt til að sett verði lög sem banna umskurð kvenna á Íslandi. Fagna ber þessari tillögu Vg enda getur umskurður kvenna vart talist annað en gróft ofbeldi gagnvart konum. Að mati undirritaðs ætti einnig að banna umskurð drengja.
Líkamleg misnotkun á börnum ætti alltaf að vera bönnuð og fordæmd í lýðræðisríkjum. Hvorki hefð né heilög trú getur afnumið rétt einstaklingsins yfir líkama sínum og lífi. Eitt mikilvægasta markmið stjórnvalda er að vernda þá sem eru veikastir fyrir og geta ekki varið sig sjálfir. Foreldrar og forráðamenn eru verndarar barna ekki eigendur þeirra. Því verður aldrei hægt að réttlæta líkamlega né andlega misnotkun barna með þeim rökum að foreldrar ráði yfir börnum sínum.
Umskurður drengja
Stjórnmálamenn ættu einnig að íhuga bann við umskurði drengja. Enda hlýtur það að umskera ósjálfráða drengi að teljast ofbeldi rétt eins og umskurður kvenna. Umskurður drengja er óafturkræf aðgerð sem getur haft ýmis áhrif á líf þeirra drengja sem umskornir eru. Þar að auki getur þessi óþarfa skurðaðgerð, sem oftast er framkvæmd í óþökk drengjanna, haft mjög alvarleg veikindi í för með sér, jafnvel dauða.
Rétt eins og með umskurð kvenna er umskurður drengja aðallega framkvæmdur af trúarlegum ástæðum og er aðgerðin algeng bæði meðal gyðinga og múslima. Engin trú eða hefð réttlætir hins vegar óþarfa skurðaðgerð á barni sem getur reynst því lífshættulegt.
Heimildir:
Complications of Circumcision
Ég held nú að það séu til lög sem taka á þessu „enda getur umskurður kvenna vart talist annað en gróft ofbeldi gagnvart konum.“ eins og þú segir sjálfur og vissulega eru lög sem taka á ofbeldi gagnvart konum (og öðrum). Mér finnst ákaflega varhugavert að setja óþörf lög eða lög sem ógerningur er að fara eftir eingöngu til þess að láta í ljós vanþóknun sína á einhverju fyrirbæri sbr. nýlegt vændisfrumvarp, heldur eiga lög að vera stjórntæki sem hægt er að nota. Hafi menn viðurstyggð á einhverju er örugglega hægt að láta það í ljós og tjá sig um það á annan máta en með lagasetningu. Ég vil taka það fram að umskurður kvenna er gróft ofbeldisverk sem aldrei og hvergi ætti að líðast og lítið mál ætti að vera að berjast gegn á Íslandi með íslenskum lögum eins og þau eru í dag.
Hvað um þegar umskurður er nauðsinlegur? Einsog þegar strákur fær sýkingu?
Ég ítreka að í greininni segi ég „Engin trú eða hefð réttlætir hins vegar óþarfa skurðaðgerð á barni sem getur reynst því lífshættulegt.“
Auðvitað er ég ekkert á móti nauðsynlegum aðgerðum. Auðvitað ekki!
Reyndar held ég að meirihluti umskurða drengja hér á landi séu framkvæmdir af læknisfræðilegum ástæðum, en það breytir ekki því að í pistli þínum felst ákveðin afstaða gagnvart trúarbrögðum og siðum þeim fylgjandi sem þér virðist ekk þóknanlegir.
Þegar við setjum lög sem stangast á við venjur og siði ýmissa trúarbragða, erum við um leið að skerða trúfrelsi, sem samkvæmt stjórnarskránni á að vera tryggt. Það er nefnilega þannig að við búum ekki við neitt trúfrelsi, enfaldlega vegna þeirrar “ónáttúru” sem fylgir ýmsum sértrúarsöfnuðum og öðrum framandi siðum.
Kannski er trúfrelsi á Íslandi, en ekki frelsi til að iðka trúnna?
Og þá er spurning hvort betur sé heima setið en af stað farið.
Trúfrelsi og mannréttindi
Trúfrelsi felst meðal annars í því að menn geti iðkað trú sína í friði frá yfirvöldum svo lengi sem þeir skaða ekki aðra með beinum hætti. Þar á meðal ómálga börn.
Er það trúfrelsi að fá að fara illa með konur og samkynhneigða svo dæmi sé tekið? Á allt að vera leyfilegt svo lengi sem það er í nafni trúarinnar? Nei auðvitað ekki! Ekki í frjálsum lýðræðisríkjum þar sem mannréttindi eru í heiðri höfð.
Í 63. grein stjórnarskrárinnar segir:
Ég vil ekki banna neitt vegna þess að það tengist trúarbrögðum, alls ekki. Það eina sem ég krefst er að það sé ekki horft framhjá ofbeldi, mismunun og mannréttindabrotum í nafni trúar.
Vel getur verið að flestir umskurðir drengja séu gerðir hér á landi af læknisfræðilegum ástæðum og er það vel. Ef það er heilsufarleg þörf á því að umskera drengi þá á auðvitað að gera það. Ýmsar rannsóknir (sem auðvitað má deila um) hafa hins vegar sýnt að umskurður getur haft verulega heilsubrest í för með sér og í verstu tilfellum dauða. Því tel ég alls ekki réttlætanlegt að umskera drengi (eða stúlkur) af trúarástæðum einum saman. Trú foreldra getur ekki réttlætt að börn þeirra séu sett í óþarfa hættu með aðgerðum sem ekki er læknisfræðileg þörf á. Menn geta verið ósammála þessari afstöðu minni en ég tel slíkar athafnir siðferðislega rangar.
Hvort skiptir meira máli? Trú foreldra eða heilsa barna? Persónulega á ég ekki erfitt með að svara þessari spurningu.
Við getum tekið aðeins augljósara dæmi. Mega t.d. foreldrar sem tilheyra Vottum Jehóva koma í veg fyrir að börnum sínum sé gefið blóð ef veikindi þeirra krefjast þess? Trú þeirra bannar blóðgjafir. Ég spyr aftur. Hvort skiptir meira máli? Trú foreldra eða heilsa barna?
Eins og áður segir getur fólk auðvitað deilt um hve mikil áhættan felst í því umskera drengi. Rannsóknir eru aðeins misvísandi. Spurningin er þó hvort rétt er að taka einhverja áhættu með því að framkvæma óþarfa aðgerð?
Burt séð frá heilsufarsvandamálum þá má líka velta því fyrir sér hvort það eigi ekki að vera réttur einstaklingsins að ákveða hvort hann er umskorinn eða ekki.
Að lokum
Fullorðið fólk getur gert sjálfu sér ýmislegt í nafni trúar en það hefur engan rétt til þess að skaða eða setja börnin sín í hættu í sama nafni. Foreldrar eru verndarar barna sinna ekki eigendur.
Ég er með þér, Sigurður. Umskurður, líkamsgötun, höfuðlagsmótun og þess háttar eru siðlaus misþyrming á börnum.
Hins vegar er jafnan hætt við því, ef umskurðir væru bannaðir, að sanntrúaðir á ágæti þeirrar aðgerðar framkvæmi þær í heimahúsum og hliðargötum ef hún fæst ekki hjá lækni. Sem eykur enn líkurnar á sýkingu og dauða.
Sammála þér þarna Rúnar. Líklegast yrði þá að bregðast við því ef sú staða kæmi upp. Væri þó einhvern tímann eðlilegt að leyfa umskurð kvenna á þessum forsendum? Áhrifin sem slíkur umskurður getur haft á líf þeirra eru það mikil að ég tel hreinlega nauðsynlegt að koma í veg fyrir athæfið. Er réttlætanlegt að leyfa hvað sem er með þeim rökum sem þú nefnir? Ég held ekki. Það væri uppgjöf samfélagsins gagnvart ofbeldi.
Hérna verð ég að vera fullkomlega sammála þér Sigurður. Því málið snýst alfarið um réttlæti en ekki almannaheill. Aukin hætta sem verður þá við umskurð í heimahúsum er á ábyrgð þeirra sem slíkar misþyrmingar stunda en ekki hins opinbera.
Sammála. Bönnum umskurð.