Fæðingu sólarinnar fagnað
Höfundur: Sigurður Hólm Gunnarsson
Flokkur: Greinar
Efnisorð: Heimspeki, Söguhorn, Trú
Viðbrögð: 27 athugasemdir
Í gær voru vetrarsólstöður og þar með stysti dagur ársins. Frá og með deginum í dag fer sólin að hækka á lofti og dagarnir verða lengri. Þetta er einmitt ástæðan fyrir því að jólin eru haldin hátíðleg ár hvert. Jólahátíðin er ævaforn hátíð þar sem menn fagna endurfæðingu sólarinnar og upphaf nýs árs. Trúin á guðlegt vald sólarinnar er ævaforn og að mörgu leiti skiljanleg trú, enda má segja að sólin sé lífsgjafi jarðarinnar. Fyrr á öldum persónugerði mannfólkið sólina í fjölmörgum sólguðum og í dag er vinsælastur á meðal þeirra frelsarinn Jesús frá Nasaret.
Jólin – hátíð sólar og frelsisguða
Ólíkt því sem flestir halda er sagan um fæðingu Jesú, sem kristnir menn minnast á jólunum, ekki byggð á sagnfræðilegum staðreyndum. Sama má segja um líf hans, boðskap og kraftaverk. Alls óvíst er hvort Jesú hafi raunverulega nokkurn tímann verið til en ef hann var til þá má fullyrða að því sem næst ekkert er vitað um líf hans. Nánast allar þær sögur sem sagðar eru um Jesú í guðspjöllum Biblíunnar eru byggðar á eldri sögum um aðra sólguði og frelsara sem komu til jarðar til að færa mannfólkinu eilíft líf. Flestir eiga frelsararnir það sameiginlegt að móðir þeirra var hrein mey, þeir fæddust á afviknum og fátæklegum stað (í hlöðu, helli, undir tré o.s.frv.), þeir voru synir guðs, voru handteknir og dæmdir til dauða, voru kallaðir lambið og ljós heimsins og þeir voru sagðir hafa dáið fyrir syndir mannanna. Flestir áttu frelsararnir það sameiginlegt að hafa fæðst þann 25. desember, eða á vetrarsólstöðunum. Ástæðan er eins og fyrr segir sú að lífsgjafi jarðarinnar, sólin, hefur nýtt líf, „fæðist“, á þessum tíma.
Árið 46 f.o.t. ákvað Júlíus Sesar rómarkeisari að taka upp júlíaníska dagatalið í Rómarveldi. Vetrarsólstöðurnar og nýtt ár hófst þannig þann 25. desember og lýsti Sesar þann dag sem „Dag hinnar ósigruðu sólar“. Kristnir breyttu síðar nafni dagsins í „Dag hins ósigraða sonar“.
Í Rómarveldi, vöggu kristinnar trúar, var ár hvert haldin stórhátíð á vetrarsólstöðum. Hátíðin, Saturnalia, var kennd við Satúrnus, guð landbúnaðarins, og stóðu almenn hátíðarhöld yfir frá 17. til 24. desember. Þann 25. var síðan haldin mikil veisla (Brumalia) sem var hápunktur hátíðarinnar.
Heiðingjarnir sem héldu upp á jólin, löngu fyrir meinta fæðingu Jesú, gerðu sér glaðan dag með því að gefa gjafir, syngja, hengja upp mistilteina og með því að skreyta tré.
Líberíus biskup í Róm er talinn hafa ákveðið fyrstur manna árið 354 að 25. desember yrði gerður að opinberum fæðingardegi Jesús.
Þegar ljósið sigrar myrkrið
Páskarnir eru einnig forn hátíð sem haldin er til dýrðar sólinni. Rétt eins og fæðingu sólarinnar var fagnað á jólunum (vetrarsólstöðum 20.-23. desember) var sigri ljóssins fagnað á páskum (vorjafndægur 19.-21. mars). Á þessari hátíð ljóssins (sólarinnar), páskunum, fagna kristnir menn sigri Jesú Krists yfir dauðanum rétt eins og heiðingjarnir fögnuðu því að sólin hafði loks sigrast á myrkrinu. Ljósið hefur sigrað þar sem að frá og með vorjafndægri er dagur lengri en nótt, birtan algengari en myrkrið.
Frelsis- og sólguðirnir
Sú kristni sem lögtekin var í Rómarveldi af Kontantínusi keisara árið 325 var að mörgu leiti ekki ný trúarbrögð. Má frekar segja að með kristni hafi gömul trúarbrögð fengið nýtt nafn. Goðsögunnar áttu sér allar eldri fyrirmyndir og sama má segja um boðskapinn. Frelsisguðir heimsins hafa verið fjölmargir eða í það minnsta 17 talsins (líklegast fleiri) og er Jesú kristur sá sem nú seinast varð vinsæll.
Frelsisguðirnir:
Hér fyrir neðan er listi yfir helstu frelsis- og sólarguði mannkyns, hvar trúin á þá var útbreidd og hvenær.
Osiris (Egyptaland ca. 1700 f.o.t.)
Bel (Babílónía ca. 1200 f.o.t.)
Atys (Phrygia ca. 1170 f.o.t.)
Themmuz (Sýrland ca. 1160 f.o.t.)
Dionysus (Grikkland ca. 1100 f.o.t.)
Krisna (Indland ca. 1000 f.o.t.)
Hesus (Evrópa ca. 834 f.o.t.)
Indra (Tíbet ca. 725 f.o.t.)
Bali (Asía ca. 725 f.o.t.)
Iao (Nepal ca. 622 f.o.t.)
Alcestis (Pherae ca. 600 f.o.t.)
Quexalcote (Mexico ca. 587 f.o.t.)
Wittoba (Travancore ca. 552 f.o.t.)
Prometheus (Grikkland ca. 547 f.o.t.)
Quirinus (Róm ca. 506 f.o.t.)
Mítra (Persía ca. 400 f.o.t.)
Jesú Kristur (Róm 325 e.o.t.)
Nánar um frelsisguðina
Osiris – Horus – Isis
Egypski guðinn Osiris, var fyrst dýrkaður líklegast í kringum 3000 f.o.t. Osiris, var eins og hinn kristni guð, hluti af heilagri þrenningu. Þrenningin samanstóð af hinum himneska guði, hinum jarðneska guði (konungur Egypta) og fálka. Til samanburðar er hinn þríeini guð kristninnar, Guð, Jesús (sonurinn) og hinn heilagi andi (oft táknaður í formi dúfu). Horus var sonur Osiris á jörðu sem Osiris hafði eignast með Isis, sem vitaskuld var hrein mey.
Fæðingu Horusar var fagnað af þremur vitringum og er þeirra minnst sem þrem stjörnum í stjörnumerkinu Oríon. Englakór söng til dýrðar Hórus þegar hann fæddist. Fæðingu Horusar var oft minnst með teikningu af barni (Horus) í jötu og af móðir hans (Isis) sem stendur yfir honum. Horus fæddist á vetrarsólstöðum.
Mítra
Trúin á Mítra hófst líklegast í Persíu í kringum árið 2000 f.o.t. Mítra var rétt eins og Jesús sonur guðs og jarðneskrar konu sem einnig var hrein mey. Sagan segir að Mítra hafi fæðst þann 25. desember ýmist í gripahúsi eða í helli og að fjárhirðar, sem urðu vitni að fæðingunni, hafi fært honum gjafir.
Mítra var kallaður frelsari, lambið, ljós heimsins, sól réttvísinnar. Hann á að hafa framið fjölmörg kraftaverk, þar á meðal reisti hann mann upp frá dauðum, læknaði lamaða, gaf blindum sýn og rak illa anda úr mönnum.
Rétt eins og Jesú borðaði Mítra síðustu kvöldmáltíð sína ásamt tólf lærisveinum áður en hann steig upp til himna. Á síðustu kvöldmáltíðinni neyttu þeir meðal annars sakramentis eða brauðs sem var skreytt með krossi.
Eftir að Mítra dó var líkneski af honum búið til úr steini og var það sett inn í grafhýsi en síðan aftur fjarlægt þaðan þar sem því var trúað að Mítra hefði sigrast á dauðanum og stigið upp til himna. Þeir sem trúðu á Mítra trúðu því jafnframt að til þess að komast til himna eftir dauðann þyrftu menn að skírast. Samkvæmt trúnni mun Mítra koma aftur til jarðar fyrir heimsendi og dæma mannkynið.
Trúin á Mítra var afar útbreidd í Rómarveldi á fyrstu dögum kristninnar og voru þessi tvö trúarbrögð lengi álíka vinsæl, enda keimlík. Þannig var Mítra útnefndur „verndari rómverska heimsveldisins“ árið 307 e.o.t. Nokkrum árum síðar eða árið 325 tók Konstantínus þáverandi Rómarkeisari þá ákvörðun að kristni skyldi taka við sem ríkistrú Rómarveldis. Rétt rúmum 30 árum síðar eða árið 358 hófu kristnir að ofsækja þá sem trúðu á Mítra.
Margar af helstu athöfnum kristinnar trúar eru nákvæmlega þær sömu og voru stundaðar af fylgjendum Mítra. Má þar nefna sakramentið, skírnin, ýmsar hátíðir og það að halda upp á hvíldardaginn á sunnudegi, degi sólarinnar. Gyðingar og ýmsir kristnir „sértrúar“söfnuðir (t.d. Sjöunda dags aðventistar) halda þó enn upp á hvíldardaginn á laugardegi, enda er það hvíldardagurinn samkvæmt Biblíunni.
Krisna
Krisna, hinn mennski guð og kristur Hindúa, sonur guðsins Vishnu og hinnar mennsku Devaki var talinn hafa fæðst á vetrarsólstöðum ca. 1200 – 1000 f.o.t. Þegar Krisna fæddist sungu englar honum til dýrðar og stjarna birtist á himni. Vitringar og fjárhirðar heimsóttu guðssoninn og færðu honum gjafir. Konungurinn Kanasa, sem óttaðist Krisna, lét drepa öll sveinbörn sem fæddust sama dag. Fósturfaðir Krisna, sem var trésmiður, fékk skilaboð frá himnum þar sem hann var varaður við reiði Kanasa og hvattur til þess að flýja með fjölskyldu sína.
Rétt eins og aðrir frelsarar mannkyns framkvæmdi Krisna ýmis kraftaverk, barðist við djöfla, fyrirgaf syndir manna og hafði ákveðinn siðferðisboðskap fram að færa. Til eru gömul indversk listaverk, bæði höggmyndir og málverk, þar sem Krisna er sýndur krossfestur á sama hátt og nýrri listaverk sýna Jesús krossfestan. Því er einnig trúað að Krisna hafi dáið fyrir syndir mannanna og að hann hafi sigrað dauðann og risið upp til himna.
Gleðilega sólstöðuhátíð
Sögur frelsis- og sólguðanna eru allar keimlíkar og eru augljóslega byggðar á undrum náttúrunnar, gangi sólarinnar og árstíðunum. Ár hvert deyr náttúran og leggst í dvala en þó aðeins í stutta stund í einu. Áður en við vitum af vaknar hún aftur til lífsins og blómstrar en bíður þess eins að deyja aftur. Það er að mörgu leiti eðlilegt að þessi undursama hringrás náttúrunnar gefi dauðlegum von um að hið sama eigi við líf manna og dýra.
Nú þegar við getum hlakkað til þess að upplifa hlýrri og bjartari daga vil ég nota tækifærið til að óska öllum gleðilegrar sólstöðuhátíðar.
Heimildir:
Almanak Háskóla Íslands
The Winter Solstice & Christmas – Atheist Alliance International
Encyclopædia Britannica
“The History of the Decline and Fall of the Roman Empire” – Gibbon, Edward
“The Psychic Stream” og “The Curse of Ignorance” – Findlay, Arthur
Vísindavefur HÍ – Um páska páskar
Sjá nánar:
Formaður Félags ungra jafnaðarmanna segir satt
Tengt efni:
Hvers vegna dó Bel?
Þetta var nú skemmtileg og fræðandi grein hjá þér Sigurður. Spurning hvort hún ætti ekki erindi í Kristinfræðibækur þær sem kenndar eru í grunnskólum landsins. Annars hef ég heyrt að það að Jesús hafi verið til sé nokkuð traust staðreynd. Hann hafi hins vegar aðeins verið einn af þúsundum messíasa sem plöguðu Palestínu á þessum tímum og Rómverjar þurftu að kljást við. Það að hann varð síðar sonur Guðs og frelsari mannkyns sé nú eiginlega bara n.k. tilviljun. Annars, gleðileg Jól.
Vandamálið er að það eru engar samtímaheimildir til um tilvist Jesú. Elsta guðspjallið er talið skrifað ekki fyrr en eitthvað rétt fyrir 80 e.o.t. (ef að ég man þetta alveg rétt, 78 minnir mig samt) s.s. nærri 30-40 árum eftir að Jesú á að hafa dáið.
Þetta átti náttúrulega að vera 40-50, en ekki 30-40…
Eins og ég segi, ef einhver maður að nafni Jesú var til í Palestínu á þessum tíma þá er ekkert vitað um hann. Hvað hann sagði eða gerði. Allar þær munnmælasögur sem eru til um hann eru augljósar kóperíngar frá eldri sögum um aðra frelsara og sólguði. Engar samtímaheimildir eru til um hann, nema kannski stutt umfjöllun sem sagfræðingurinn Jósefus Flavíus (f.37-d.101?) hafði um Jesú í riti sínu „Fornleifar Gyðinga“. Nánast allir fræðimenn eru hins vegar sannfærðir um að umfjöllunin um Jesú í þessu riti sé seinni tíma innskot eða fölsun. En eins og ég segi það getur vel verið að einhver Jesú hafi verið til, við vitum bara ekkert um hann.
En getum við ekki sagt það sama um öll trúarbrögð? Það er hægt að rekja þau öll frá sömu rótinni. Samt sem áður eiga þau það öll sameiginlegt að verða mikilvægur hlekkur í siðmenningarríkjum.
Í sögu trúarbragðanna má líka sjá að þau eru mikilvægt tæki yfirvalda til að stjórna og halda völdum. Þetta má sjá í sögu allra ríkja frá upphafi siðmenningar. Kristni er síður en svo einhver undantekning frá þessari reglu. Trúin hefur alltaf verið tæki til að stjórna og er enn.
Varðandi upphaf kristninnar þá er mjög auðvelt að sjá með því að lesa biblíuna að þetta var síður en svo einhver nýjung sem birtist með Jesú. Hinsvegar varð til sérstakur söfnuður í kringum hann. Heimildir um það eru nokkuð skýrar og einnig eru til góðar heimildir um ýmislegt sem gerðist í Palestínu sem má tengja við Jesú og hans líf. Flestir sagnfræðingar í dag efast ekki um að Jesú hafi verið til. Þó að ekki séu til beinar samtíðarheimildir að mér vitandi um hann þá eru til heimildir sem óþarfi er að vefengja um tilvist hans, t.d. einsog Þorsteinn bendir á. Það að heimild sé rituð einhverjum árum á eftir þarf alls ekki að þýða að hún sé ósönn. Íslendingasögurnar eru gott dæmi um þetta, þær eru ritaðar öldum eftir að atburðirnir gerðust eða eftir að mennirnir voru uppi en samt viðurkenna menn almennt að Gunnar og Njáll voru til. Það eru engar samtíðarheimildir til um þá!
Og 30-40 ár þykja bara nokkuð áræðanlegt þegar sagnfræðiheimildir eru annars vegar sérstaklega frá þessum tíma.
Annað sem styður tilvist Jesú er að það eru til heimildir sem segja frá því að það urðu til söfnuðir sem tilbáðu Jesú og greindu sig frá stofni gyðinga og heimildir um ofsóknir á hendur þessu fólki eru líka til. Katakomburnar (eða hvað þetta heitir) eru líka til og aldursgreindar frá dögum frumkristninnar. Að sjálfsögðu er hægt að draga ýmsar ályktanir um sagnfræðileg mál en stundum eru tilgáturnar skynsamar og að vel athuguðu máli er hægt að samþykja þær. Við komumst að sjálfsögðu aldrei að því fyrir víst að Jesú hafi verið til en það er allavega mjög margt sem bendir til þess. Það er alltaf hægt að efast og það er hið besta mál en Jesú er kannski ekki besta dæmið. Heimildir um efnið eru nefnilega til staðar og það má líka benda á að fólk hafði ekki beinlínis hag af því að trúa á hann í upphafi. Kristnin verður ekki pólitískt afl fyrr en á 4. öld og þá var það í þágu rómversku keisaranna en ekki trúarinnar. Það verður einnig að hafa í huga að það voru gyðingar sem drápu Jesú en ekki Rómverjar sem voru yfirleitt umburðarlyndir í garð trúarbragða á útþennslutímabilinu. Það sem gerist hinsvegar er að saga og líf Jesú er túlkað af kirkjunni og það er alltaf hægt að túlka allar sögur á hagkvæman hátt og það gerði kristin kirkja svo sannarlega. Og kirkjan eignaði sér margt af því sem hún átti engan rétt á og jólin eru besta dæmið um það. Í því má benda á að sagnfræðingar eru flestir sammála um að Jesú hafi fæðst að vori til eða hausti og nú er einmitt í gangi rannsókn á því hvort að fæðing Jesú hafi verið tengd stöðu stjarnanna og undirbúin með nokkrum fyrirvara. Sólstöðurnar voru kærkomnar til að nota sem afl í þágu trúarinnar. Ástæðan fyrir því er einföld. Þetta var SAMEIGINLEG hátíð allra manna og hvað væri sterkara en að vera aflið sem stæði á bakvið það. Sólstöðurnar styrktu bönd samfélagsins og það er einmitt hornsteinn trúarinnar þegar allt kemur til alls, að steypa alla í sama mótið. Fá alla til að stefna að sama marki, láta alla tilbiðja sama guðinn. Að sjálfsögðu er engin tilviljun að helsta hátíð kristninnar komi upp á sama tíma og elsta hátíðarstund menningarsamfélaga. En í frumkristni eru hinsvegar ekki til neinar heimildir um að kristnir menn hafi haldið uppá jól, það kemur löngu síðar einsog bent er réttilega á í greininni.
Ef menn vilja efast um tilvist einhvers þá væri gríski heimspekingurinn Sókrates sennileg miklu betra dæmi. Menn geta endalaust þrasað um hvort að hann hafi verið uppi eða ekki því að í því tilviki eru heldur engar samtíðarheimildir til. Hann getur verið hreinn hugarburður Platóns eða einn fremsti hugsuður allra tíma, hver veit, við höfum ekkert fyrir okkur í því.
Kristbjörn H. Björnsson
Það er ekki hægt að bera saman sagnfræðilegar heimildir um son Guðs á Jörðu og heimildir um einhvern bónda sem hugsanlega bjó á Íslandi. Þú segir að „[f]lestir sagnfræðingar í dag efast ekki um að Jesú hafi verið til“ en þessi fullyrðing þín þarfnast útskýringa því auðvelt er að misskilja hana.
Ertu að segja að flestir sagnfræðingar séu þeirrar skoðunar að guðinn Jesú Kristur hafi í raun og veru verið til og að hann hafi ráfað um jörðina og framið kraftaverk? Ef svo er hefur þú afar rangt fyrir þér.
Það eru engar sagnfræðilegar heimildir fyrir því slík vera hafi verið til og hægt er að fullyrða að nánast enginn sagfræðingur sé þeirrar skoðunar (nema kannski þeir allra trúuðustu). Á móti kemur að margir sagnfræðingar telja að til hafi verið einhver maður sem hafði áhrif á að kristni varð til (Páll postuli eða Sál var t.d. alveg örugglega til og það er fyrir löngu ljóst að án hans hefði kristin trú aldrei orðið til.).
Þeir hinir sömu viðurkenna þó að þeir hafa ekki hugmynd um hvað þessi maður sagði og gerði því að engar sagnfræðilegar heimildir séu til um hvað viðkomandi maður sagði eða gerði. Allt það sem kemur fram í guðspjöllunum eru gamlar goðsagnir sem auðvelt er að rekja til eldri heimilda, eldri goðsagna.
Niðurstaðan er þá kannski þessi: A) Kannski var til einhver maður sem var kallaður Jesú sem hafði áhrif á að ný trúarbrögð urðu til og B) sá maður var ekki sá Jesú kristur sem kristnir menn trúa á enda er ekkert sem bendir til að sú persóna hafi verið til. Þvert á móti bendir flesti til þess að hún hafi ekki verið til.
Að lokum vil ég benda á að það er út í hött að bera saman heimildir fyrir því að einhver íslenskur bóndi (Njáll) hafi verið til og heimildir fyrir því að sjálfur Guð almáttugur hafi komið til jarðar, gert kraftaverk og frelsað okkur frá dauðum. Heimildir og sönnunargögn verða að vera í réttu hlutfalli við það sem haldið er fram. Enginn heilvita sagnfræðingur trúir t.d. því að þær ýktu bardagasenur sem sagt er frá í Íslendingasögnunum eigi við rök að styðjast.
Einnig lítil ástæða fyrir þig að krefjast ítarlega heimilda og sannana á því að ég sé að skrifa þennan texta á lyklaborðið á tölvunni heima hjá mér. Fullyrðingin er eðlileg og ekki í andstöðu við náttúrulögmálin og það sem við þekkjum og vitum að er mögulegt og jafnvel eðlilegt. Ef ég held því hins vegar fram að ég hafi skrifað þennan texta með hugarorku sem ég hef unnið úr grænum orkukristal er þér ekki skylt að trúa því. Í það minnsta ekki án ítarlegra sannana. Sammála?
Það eru semsagt engar heimildir til sem renna stoðum undir það að Jesú Kristur, sonur Guðs, hafi gengið um á Jörðinni fyrir um 2000 árum síðan og framið þar ótrúleg kraftaverk. Enginn hlutlaus sagnfræðingur heldur slíku fram. Sagnfræðineminn hlýtur að vera sammála þessu?
Blessaður Sigurður
Ég held að Kristjbjörn hafi ekki verið að segja það að fræðimenn halda að hann Jesú kallin hafi verið röltandi um og gert kraftaverk.
Að mínu áliti þá var hann Jesú til, hann kom til sögunnar, sagði einhver orð, predikaði, fékk lærisveina. Gerði kannski einhver brögð sem fólk taldi vera kraftaverk og síðan tók almannarómur við… við þekkjum allir söguna um fimm hænurnar eftir H.C. Andersen.
Auðvitað eru þessar sögur ýktar. Þetta eru munnmælasögur sem voru skrifaðar niður.
Hvað með þá skoðun að Jesús hafi upphaflega átt að vera andi, eins og Páll virðist halda að hann sé? Er það ekki sennileg tilgáta?
Það sem ég á við er að heimildir fyrir tilvist Jesú séu til, þ.e. að maðurinn hafi verið uppi. Ég er ekki að segja að hann hafi gengið um jörðina og framkvæmt yfirnáttúruleg kraftaverk enda ekkert í skoðuninni sem bendir til þess.
Þessvegna líki ég heimildunum um Jesú við Íslendingasögurnar. Þú bendir sjálfur á að Njáll hafi verið til en mörg atriði í sögunni hreinn uppspuni og ýkjur sem er alveg rétt. Bardagaatriðin eru t.d. fáránleg og gómurinn sem Skarphéðinn kastar í augað á fjandmanni sínum, þetta dæmir sig sjálft. Biblían er að sama skapi eins. T.d. getur vel verið rétt að Jesú hafi komið ríðandi á asna inní borgina en að hann hafi gengið á vatni.. menn dæma þetta nú bara af heilbrigri skynsemi. Með þetta til hliðsjónar þá er hægt að bera saman heimildir af Jesú og Njálssögu. Og kristnin og Biblían eru ekkert einsdæmi að þessu leyti. Allar heimildir frá fornöldum og jafnvel miðöldum ber að taka með þessum fyrirvara. Þetta eru heimildir sem krefjast túlkunar og hverjum og einum að sjálfsögðu frjálst að gera það með sínum rökum.
Það er alþekkt að saga sem er sögð getur tekið ótrúlegum breytingum á mjög skömmum tíma og er eitthvað sem erfitt er að eiga við. Fólk túlkar einmitt hlutina á mjög misjafnan hátt. Hænurnar fimm er sennilegasta sannasta saga sem hefur verið skrifuð. Þannig að atburðir sem eru skrifaði 30-40 árum eftir að þeir mögulega áttu sér stað hafa getað tekið ótrúlegustu breytingum þó að grunnurinn sé kannski sannur. Það þykir reyndar mjög traust ef atburðirnir séu skráðir svona „stuttu“ eftir að þeir áttu sér stað á þessu tímabili.
Við getum alveg verið sammála um það að kraftaverkasögurnar séu uppspuni og hugarburður þegar Biblían á í hlut en við erum sennilega ekki á sama máli með heimildargildið. Hinsvegar bendi ég á að við yrðum að efast um margar aðrar heimildir ef við ættum að taka Biblíuna og heimildir um frumkristni af dagskrá. Það er nefnilega ekki hægt að taka út heimildir vegna þess eins að okkur þykja þær ekki skynsamlegar. Við erum náttúrulega í þeirri stöðu að þurfa að túlka þær og þar sýnist sitt hverjum. Einnig gefa þessar heimildir okkur ómetanlegar upplýsingar um mannlíf og hugsunarhátt þess tímabils sem þær spanna. Snorra-Edda er t.d. ómetanleg um hugmyndir víkingasamfélagsins en er samt algjört bull varðandi trúverðugleika.
Að lokum má benda á að Gamla Testamentið er ein besta heimildin sem er til um veru gyðinga í Egyptalandi og að þeir flúðu þaðan. Það að guð hafi sent tíu plágur á faraó er hinsvegar allt annað mál og sá sagnfræðingur sem héldi því fram að þær hafi átt sér stað einsog lýst er, hann ætti að leita sér að nýjum starfsvettvang.
Kristbjörn H. Björnsson
Ég skrifaði sömu skoðun inná aðra síðu hér og mér finnst þetta líka eiga heima hér.
Mig langar rétt aðeins til að benda á eina síðu sem mér sýnist vera skrifuð af trúleysingja. Endilega skoðaðu hana, sums staðar er verið að gagnrýna kristna trú, en mér finnst afskaplega áhugavert að þessi trúleysingi var tilbúinn að láta þessar upplýsingar sem styðja áreiðanleika guðspjallanna inn á síðuna sína. Slóðin er:
Endilega líttu á hana
Slóðin er þessi
(kom ekki áðan)
Sæll Benjamín,
Ég kíkti á þetta og þurfti nú ekki að lesa lengi til að sjá að það er nú ekki mikið mark takandi á þessari grein. Í greininni segir til dæmis: „Second, the authors of the Gospels were honest people that gave credibility to the gospels. While they were the disciples of Jesus, and therefore not a neutral source, they were interested in preserving historical accuracy.“
Höfundar guðspjallanna voru ekki lærisveinar Jesú eins og haldið var fram hér á árum áður. Nær enginn heldur því fram í dag að höfundar guðspjallana hafi verið lærisveinarnir. Ekki frekar en menn halda því fram í dag (eins og áður var gert) að Móses hefði skrifað Mósebækurnar. Ég tel víst að meira að segja guðfræðingar menntaðir frá Háskóla Íslands geri sér grein fyrir þessu.
Blessaður Sigurður.
Þetta þykir mér miður að þú takir ekki mark á þessari grein. Sérstaklega ef grundvöllurinn er einungis sá að þú telur að guðspjöllin hafi ekki verið skrifuð af lærisveinum Jesú.
Þú segir að nær enginn haldi því fram að „höfundar guðspjallanna“ hafi verið lærisveinar Jesú. Flest allir kristnir telja það, og seinast þegar ég vissi eru það einmitt um 2 milljarðar manna, sumir vita ekki af guðspjöllunum, aðrir samþykkja að lærisveinar Jesú hafi skrifað þau, ég gæti bent á marga einstaklinga sem telja að guðspjöllin séu skrifuð af þeim.
Mér finnst áhugavert að sjá hvernig þú þekkir „sannleikann“ og vilt ekki samþykkja að þetta gæti verið öðruvísi.
Ef þú lest bókina „Dictionary of the Bible“ eftir John L. McKenzie þá er þar talað um að þeir sem skrifuðu guðspjöllin hafi verið lærisveinar Jesú, nánar tiltekið Matteus Markús Lúkas og Jóhannes. Einnig geturðu litið á síðuna:
http://www.geocities.com/Athens/Delphi/4027/gospelwriters1.html
og funduð þar upplýsingar um það að þeir eru taldir hafa skrifað guðspjöllin. Það eru meira að segja aðrar heimildir (Papias) sem benda til þess að þeir hafi skrifað guðspjöllin. Það eru margir sem telja að fólk hafi skrifað upp eftir því sem þeir hafa skrifað.
Hins vegar er líka til hin skoðunin sem þú hefur, að þeir hafi ekki skrifað guðspjöllin. Ég hef samt ekki hitt marga sem telja það.
En mér finnst mjög flott tilvitnun hjá þér í textann. Þar sést að sá sem skrifar þetta veit það og tekur til greina að guðspjöllin séu ekki hlutlaus skrif. Mér finnst það styrkja trúverðugleika greinarinnar.
Benjamín þú verður að passa þig á að því a blekkja sjálfan þig ekki með rökvillum. Það skiptir auðvitað engu máli hve margir kristnir einstaklingar telja að guðspjöllin hafa verið skrifuð að lærisveinunum. Það er þá bara af því þeir vita ekki betur. Rétt eins og flestir kristnir leikmenn telja örugglega að Móses hafi í raun skrifað Mósebækurnar. Fræðimenn, sagnfræðingar, þeir sem hafa lagt það á sig að skoða þessi rit með skipulögðum vinnubrögðum eru hins vegar flestir þeirrar skoðunar að höfundar guðspjallanna séu óþekktir og hafi ekki verið lærisveinarnir.
Það er ekki fjöldinn sem skiptir máli. Það breytir engu þó milljarðar manna trúi því að guðspjöllin hafi verið skrifuð af lærisveinunum. Það eru rök þeirra og staðreyndir sem skipta máli. Nánast enginn Íslendingur veit að Marteinn Lúter var mikill gyðingahatari, en hann var það nú samt.
Blessaður Sigurður
Ég ætla að biðja þig um að ef þú ætlar að gagnrýna það sem ég skrifa, lesa það sem ég skrifa í samhengi.
Auðvitað skiptir í raun engu máli þó að 1000 manna telja að 1+1=3. 1+1 er jafnt og 2 alveg sama hve margir halda að það sé jafnt og þrír. Það er ekki fyrr en maður fer að tala um hve margir halda að 1+1 séu jafnt og 3 sem það fer að skipta máli hve margir í raun telja að það sé þannig.
Þú skrifaðir „Nær enginn heldur því fram í dag að höfundar guðspjallana hafi verið lærisveinarnir.“ Ég var að gagnrýna þá staðhæfingu þína. Ef þú hefðir lesið svar mitt í samhengi þá hefðirðu séð að það byrjaði „Þú segir að nær enginn haldi því fram að „höfundar guðspjallanna“ hafi verið lærisveinar Jesú.“ Ég var að gagnrýna fullyrðingu þína um hve margir halda þessu fram með að benda á fjöldann. Þú fórst að mínu mati með rangt mál að segja að nær enginn héldi því fram, en það fer náttúrulega eftir því hvað „nær enginn“ er skilgreint sem.
Ég reyni að passa mig á rökvillum og gerði það í svari mínu. Svo að þú þarft ekki nauðsynlega að benda mér á það, en ég þakka þér samt fyrir hugulsemina
. En ef að þessi ábending tengdist því sem kemur á eftir í svari þínu, tel ég þessa fullyrðingu engan veginn eiga við mig í þessu tilviki.
Ég var að gagnrýna fullyrðingu þína, og ég sé hvergi í svari þínu málefnalega gagnrýni á það sem ég var að tala um. Mér sýnist þú bara vera snúa út úr svari mínu. Einnig seturðu fram fullyrðingar sem ég sé engin rök við. („Fræðimenn, sagnfræðingar, þeir sem hafa lagt það á sig að skoða þessi rit með skipulögðum vinnubrögðum eru hins vegar flestir þeirrar skoðunar að höfundar guðspjallanna séu óþekktir og hafi ekki verið lærisveinarnir.“ hvar eru heimildirnar?)
Auk þess sé ég engar heimildir hjá þér fyrir því að guðspjöllin ættu ekki að vera skrifuð af lærisveinum Jesú. En ég benti á heimildir fyrir því að þetta væri skrifað af þeim. Ég benti á heimildir sem eru skrifuð af mönnum sem „hafa lagt það á sig að skoða þessi rit með skipulögðum vinnubrögðum“.
„Þú skrifaðir „Nær enginn heldur því fram í dag að höfundar guðspjallana hafi verið lærisveinarnir.“ Ég var að gagnrýna þá staðhæfingu þína.“
Já ég skil það, en þú mátt þá vita að hér á ég við sagnfræðinga og fræðimenn sem byggja skoðun sína á rannsóknum á Biblíuritum. Ég myndi nota sama orðalag ef ég væri að lýsa afstöðu til sköpunarsögu Biblíunnar. Nær enginn heldur því fram að sköpunarsagan eigi við rök að styðjast. Það eru auðvitað milljónir trúaðra og kirkjuleiðtoga um heim allan sem trúa á sköpunarsöguna, en sú afstaða byggist á trú ekki þekkingu.
„Auk þess sé ég engar heimildir hjá þér fyrir því að guðspjöllin ættu ekki að vera skrifuð af lærisveinum Jesú.“
Það fylgir nú heimildarskrá með þessari grein og sama má segja um greinina „Formaður Félags ungra jafnaðarmanna segir satt„. Þar er meira að segja bein tilvitnun í alfræðiritið Encarta: „[Fræðimenn] efast um að Matteus postuli hafi skrifað [Matteusarguðspjall]“.
Nú ef þig langar að lesa þér til um Biblíuna, þar sem meðal annars þessar staðreyndir koma fram, get ég bent þér til dæmis þessar bækur (og reyndar fleiri ef þú hefur áhuga):
The Age of Reason, eftir Thomas Paine
Some Mistakes of Moses, eftir Robert G. Ingersoll
Reason, Tolerance, and Christianity, eftir Robert G. Ingersoll
Don’t Know Much About the Bible, eftir Kenneth C. Davis
Who Wrote The Gospels?, eftir Randel McCraw Helms
Ken’s Guide to the Bible, eftir Ken Smith
Is It God’s Word : An Exposition of the Fables & Mythology of the Bible & the Fallacies of Theology, eftir Joseph Wheless
Forgery in Christianity : A Documented Record of the Foundations of the Christian Religion, eftir Joseph Wheless
The Jesus Mysteries : Was the ‘Original Jesus’ a Pagan God?, eftir Timothy Freke og Peter Gandy
The Christ Conspiracy: The Greatest Story Ever Sold, eftir Acharya S
The Jesus Puzzle. Did Christianity Begin with a Mythical Christ? : Challenging the Existence of an Historical Jesus, eftir Earl Doherty
Challenging the Verdict: A Cross-Examination of Lee Strobel’s „The Case for Christ“, eftir Earl Doherty
Blessaður Sigurður og takk fyrir svarið
Ég vissi ekki að þú værir að tala um einungis fræðimenn. En engu að síður þá er ég ekki sammála þér að nær allir fræðimenn, sagnfræðingar og aðrir sem hafa kynnt sér þetta telji guðspjöllin ekki vera skrifuð af þeim sem þau eru kennd við. Ég hef bent á heimildir frá mönnum sem hafa kynnt sér þetta og eru ekki sammála þér og það eru til mun fleiri en þeir á þeirra skoðun.
(Þess má samt til gamans geta að það er alveg slatti af vísindamönnum sem telja að sköpunarsagan eigi við rök að styðjast.)
Þegar ég bað um heimildirnar var ég að horfa á svör þín við því sem ég skrifaði (þar sem ég sá ekki heimildir), og líka heimildaskrá þessarar greinar. Ég veit ekki með bækurnar en ég veit að í hinum heimildunum sem þú bendir á þá er ekki talað um hvort að þeir skrifuðu guðspjöllin.
Mér fannst reyndar gaman að líta í Encyclopædia Britannica þar sem það er viðurkennt að Matteus, Markús (John Mark), Lúkas og Jóhannes hafi skrifað guðspjöllin.
Takk fyrir hinar heimildirnar
En svo að við komum að fyrsta svarinu mínu á þessari síðu. Ef við gerum ráð fyrir því að höfundur greinarinnar á:
http://www.bigissueground.com/atheistground/minich-gospels.shtml
hafi stuðst við Encyclopædia Britannica (sem er einnig mjög virt alfræðirit) og þar hafi hann séð að þeir fjölmörgu sem hafa farið yfir það rit viðurkenna að þeir sem guðspjöllin séu kennd við hafi skrifað þau. Hvað finnst þér um restina af greininni?
Blessaður aftur Sigurður
Ég var að skoða eina alfræðibók heima og líka Biblíuhandbók. Í þessari alfræðibók var talað um að það sé efast um að Matteus hafi skrifað Matteusarguðspjall og ástæður gefnar fyrir því, en það var ekki talað um að Markús, Lúkas og Jóhannes hafi skrifað hin guðspjöllin. En það er ekki alls staðar talað um það, en það er greinilegt að það er líklega slatti sem efast um að Matteus hafi skrifað Matteusarguðspjall.
Auk þess sem það að vera „disciple of Jesus“ þarf ekki að vera að þeir voru lærisveinarnir tólf. Ég myndi t.d. kalla mig „disciple of Jesus“.
Geturðu samþykkt það að fylgjendur Jesú (kristinnar trúar) hafi skrifað guðspjöllin?
Kær kveðja Benjamín
En það er ekki alls staðar talað um það, en það er greinilegt að það er líklega slatti sem efast um að Matteus hafi skrifað Matteusarguðspjall.
Þarna er ég sem sagt að tala um að það sé ekki í öllum fræðiritum talað um að það sé efast um að Matteus hafi skrifað Matteusarguðspjall. En ég get skilið það að það sé efast um að Matteus sjálfur hafi skrifað guðspjallið, eftir að ég hef séð rökin fyrir því.
En á öllum þeim stöðum sem ég hef skoðað hef ég hvergi séð að t.d. Markús hafi ekki skrifað Markúsarguðspjall.
Sæll aftur Benjamín. Þær eru margar kenningarnar um guðspjöllin. Sú kenning sem alveg örugglega stenst ekki skoðun er sú að guðspjöllin, sem að eru að finna í Nýja testamentinu, hafi í raun verið skrifuð af þeim mönnum sem þau eru kennd við.
Ef þú hefur lesið guðspjöllin (sem ég geri nú reyndar ráð fyrir að þú hafir gert) þá sérðu að þau eru ekki aðeins svipuð á köflum, heldur stundum nákvæmlega eins. Það að halda því fram að þetta séu sjálfstæðar frásagnir fjögurra manna er vægast sagt ansi langsótt.
„Matteusar-, Markúsar- og Lúkasarguðspjall eru kölluð samstofna guðspjöll í öllum helstu sagnfræðiritum þar sem að sagnfræðingar telja að öll séu þau runnin upp af sameiginlegri rót.“
Það er fjallað um nokkrar kenningar um guðspjöllin á http://www.religioustolerance.org.:
http://www.religioustolerance.org/gosp_q.htm. Nokkuð áhugaverð umræða.
Rétt hjá þér. Kenningar þeirra standast hins vegar ekki vísindalega skoðun. Það er það sem skiptir máli.
Reyndar stendur í EB:
„The only substantial sources for the life and message of Jesus are the Gospels of the New Testament, the earliest of which was Mark (written AD 60–80), followed by Matthew, Luke, and John (AD 75–90).“
Sem er auðvitað nákvæmlega það sem ég held fram í grein minni. Það þýðir þá að hafi allir verið ansi aldraðir þegar þeir skrifuðu guðspjöllin. Afar ólíklegt.
Í EB stendur einnig:
„Fuller information about Jesus is found in the Gospels of the New Testament, though these are not of equal value in reconstructing his life and teaching. The Gospels of Matthew, Mark, and Luke agree so closely with one another that they can be studied together in parallel columns in a work called a synopsis and are hence called the Synoptic Gospels.“
Sem er líka það sama og ég segi í grein minni.
Áfram segir í EB:
„The Synoptic Gospels, then, are the primary sources for knowledge of the historical Jesus. They are not, however, the equivalent of an academic biography of a recent historical figure; instead, the Synoptic Gospels are theological documents that provide information the authors regarded as necessary for the religious development of the Christian communities in which they worked. The details of Jesus’ daily life are almost entirely lacking, as are such important features as his education, travel, and other developmental experiences.“
„Grouping passages into categories—probable, improbable, possible but unconfirmed—is a useful exercise but does not go very far toward determining a realistic portrayal of Jesus as a historical figure. More is needed than just the minute study of the Gospels, though that is an essential task.“
Í grein minni segi ég m.a.:
„Það var ekki fyrr en á kirkjuþinginu sem haldið var í Karþagó árið 397 sem Nýja Testamentið eins og við þekkjum það í dag varð til. Á þessu kirkjuþingi var meðal annars ákveðið hvaða fjögur guðspjöll ættu að vera í Biblíunni. Fyrir þennan tíma voru fjölmörg „guðspjöll“ í umferð sem við þekkjum því miður ekki í dag.“
Nánar tiltekið er talið að guðspjöllin hafi verið um 50 talsins. Fjögur voru hins vegar valin af misvitrum mönnum og þau ein sögð vera orð Guðs. Irenaeus kirkjufaðir útskýrði ástæðuna fyrir því að aðeins fjögur guðspjöll voru valin með því að horn heimsins væru aðeins fjögur. Það ætti að segja okkur eitthvað um visku þeirra manna sem ákváðu hvað var orð Guðs og hvað ekki.
Á http://www.religioustolerance.org/chr_ntb1.htm segir t.d.:
„These are books which describe the life of Jesus. Gospel is a translation of the Greek word „euangelion“ which means „good news.“ About 50 gospels were written in the first and second century CE; each was believed to be accurate by various groups within the early Christian movement. Four of them (Mark, Matthew, Luke and John) were accepted by the early Christian movement as inspired by God. They were approved for inclusion in the official canon during the 4th century CE, and are found today in every Bible. Why were there only four? St. Irenaeus explained: „There are four principle winds, four pillars that hold up the sky, and four corners of the universe; therefore, it is only right that there be four gospels.“"
Á sömu síðu er fjallað um upp höfunda guðspjallanna
Markúsarguðspjall:
„Many Christian writers of the 2nd century CE identified the author as the John-Marcus who was mentioned in Acts 12:12. Mark was a helper who went with Paul and Barnabas on Paul’s first missionary journey. Liberal theologians generally believe that the identity of the author is unknown.“
Matteusarguðspjall:
„Liberals believe that the name of the author is unknown. It was written after the destruction of Jerusalem and its temple in 70 CE, because it describes the event in Matthew 24. Various authorities date Matthew about 85 CE.“
Lúkasarguðspjall:
„Estimates of the date of writing range from the late 50’s to the 90’s. A date closer to 90 CE is likely, because the author comments on the destruction of Jerusalem in 70 CE, and because of its dependence on Mark. Most conservative Christians believe that Luke was a doctor who accompanied Paul on his missionary journeys. 11,12,13,16 Most liberal Christians believe that Luke was an educated person whose identity is unknown. 6,7,10,19″
Jóhannesarguðspjall:
„Liberal Christians typically believe that it was written by a group of authors, and that Chapter 21 was added by a later editor of the gospel. 6,7,10,19″
Einmitt, það eina sem ég hef bent á er að guðspjöllin voru skrifuð af alls óþekktum höfundum. Það að þessir óþekktu höfundar hafi trúað á Jesú og viljað boða trú sína á honum gera guðspjöllin auðvitað enn óáreiðanlegri heimild.
Afar líklegt að þeir sem skrifuðu guðspjöllin (hverjir sem það annars voru) hafi trúað á hann.
Sjá hér fyrir ofan:
„Liberal theologians generally believe that the identity of the author is unknown.“
Annars vil ég þakka þér Benjamín fyrir þessar hugleiðingar. Ég reyni alltaf að svara þeim um leið og ég hef tíma. Virkilega gaman að sjá að þú vilt fá rök og sannanir fyrir því sem sagt er við þig. Vonandi notar þú sömu aðferðarfræði þegar eitthvað er sagt við þig í kirkju eða á KSS fundi!
Blessaður Sigurður
Takk sömuleiðis fyrir þínar hugleiðingar. Ávallt gaman að sjá hina hliðina á öllum málum
.
Það sem ég hef verið að reyna að benda á er að það eru ekki allir sammála um hverjir höfundar guðspjallana voru, og er hægt að finna góðar heimildir sem segja að þeir séu ekki þeir sem guðspjöllin eru kennd við, en einnig er hægt að finna heimildir sem segja að þeir séu það sem guðspjöllin eru kennd við. Miðað við það sem ég las í alfræðibókinni heima, get ég samþykkt það að Matteus var líklegast ekki sá sem ritaði Matteusarguðspjall, en persónulega er ég ekki sammála þér í hinu og hef ákveðnar heimildir sem segja ákveðna hluti, á meðan þú hefur aðrar heimildir.
En mér finnst hér samt ekki skipta öllu máli nákvæmlega hver skrifaði hvaða guðspjall. Heldur að það voru fylgjendur kristinnar trúar.
En það sem ég er mest spenntur til að heyra er svar þitt við spurningunni minni
„Hvað finnst þér um restina af greininni?“
Athugasemd þín á greinina var sú að höfundarnir væru ekki lærisveinar Jesú, (þar sem var talað um disciples of Jesus í greininni). Þú samþykkir að þeir sem skrifuðu guðspjöllin hafa mjög líklega verið fylgjendur Jesú (kristinnar trúar) og ég held að það sé einmitt það sem greinarhöfundur er að tala um með „disciple of Jesus“.
Svo að miðað við það. Hvað finnst þér um greinina?
Það skiptir nú samt máli. Sérstaklega í ljósi þess hve mikil áhrif þessi rit hafa á stóran hluta mannkyns. Fólk trúir ótrúlegustu sögum um kraftaverk sem sagt er frá í þessum ritum. Ef þú ætlar að leggja einhvern minnsta trúnað á kraftaverkasögur verður þú að í það minnsta að vita eitthvað um heimildirnar. Athugaðu að í guðspjöllunum er því haldið fram að enginn annar en Guð sjálfur hafi komið til jarðar, gert kraftaverk og frelsað mannkynið. Án nokkurra sannanna eru þessar fullyrðingar þess eðlis að enginn ætti að trúa þeim. Hvað þá þegar þessar fullyrðingar eru settar fram í ritum sem enginn veit hver skrifaði? Meira að segja er talið fullvíst að guðspjöllin hafi ekki verið skrifuð af samtímamönnum Jesú.
Það sem er svo merkilegt er að fjölmargir kristnir menn hlægja að því þegar einhver segist hafa fengið sönnun fyrir t.d. lífi eftir dauðann eftir að hafa farið á miðilsfund en eru um leið reiðubúnir að trúa því án skilyrða að Guð hafi komið til jarðar bara vegna þess að það stendur í eldgömlum ritum sem enginn veit hver skrifaði. Þetta finnst mér undarlegt.
Það sem skiptir máli er að við höfum ekki hugmynd um hverjir skrifuðu þessar sögur.
Maðurinn bendir á nokkrar staðreyndir sem eru réttar en ályktanir hans eru þó út í hött. T.d. segir hann: „The evidence is very clear on the Gospels, they are reliable, historical documents that should be taken seriously.“ Þessi ályktun er ekki í neinum tengslum við staðreyndir málsins. Hvað gerir guðspjöllin áreiðanleg sem sagnfræðilegar heimildir? Sú staðreynd að enginn veit hver skrifaði þau? Öll kraftaverkin sem ganga gegn allri þekkingu mannsins? Það að höfundarnir voru ekki samferðamenn Jesú? Það að guðspjöllin fjögur voru valin af nokkrum trúmönnum til að vera orð Guðs á meðan hin voru eyðilögð? Það að höfundar þeirra voru augljóslega trúmenn sem voru að reyna koma boðskap sínum til skila (og þar með alls ekki hlutlausir?).
Svo má auðvitað minnast á það aftur að nær allar þær sögur sem sagðar eru um Jesú höfðu verið sagðar áður um aðra frelsara (guði sem dóu fyrir syndir mannanna).
Það er því erfitt að sjá hvað það er sem á að gera guðspjöllin áreiðanlegar heimildir.
Sæll aftur
Ég er ekki sammála þessu þar sem ég hef kynnt mér málið ágætlega og kenningar þeirra byggja á vísindalegum athugunum.
„Nú hef ég athugað kostgæfilega allt þetta frá upphafi og réð því einnig að rita samfellda sögu fyrir þig göfgi Þeófílus“ (Lúk.1:3)
Lúkas var læknir sem var ekki samtímamaður Jesú. En hann aflaði sér upplýsinga hjá samtímamönnum Jesú og einnig í önnur rit sem höfðu verið skrifuð.
Lærisveinar voru oft ungir þegar þeir byrjuðu að vera lærisveinar, oft í kringum 13 -14 ára. Um áríð 60 væru þeir þá um 40-50 ára, þá gætu þeir vel hafa náð að segja öðrum heimildir, svo að miðað við hvenær þú hefur sagt að ritin séu skrifuð, þá getur verið að ritarar guðspjallana hafi fengið heimildir frá samtímamönnum Jesú.
Lestu greinina, þar stendur af hverju þetta eru sagnfræðilega áreiðanlegar heimildir.
Væri gaman að fá að heyra þeir kenningar og hvers vegna þær eru vísindalegar!
Þú hefur þá líka væntanlega lesið gagnrýni vísindamanna á þessar „scientific creationism“ (SC) kenningar? SC stenst enga vísindalega skoðun, hvort sem þú vilt trúa því eða ekki. En ég býst við að það hafi engin áhrif á trú þína hvort sköpunin átti sér stað eða ekki. Ekki frekar en það skiptir þig máli að höfundar guðspjallanna eru óþekktir og allar þær sögur sem þar eru að finna eru byggðar á eldri goðsögum. Trú er óháð rökum og staðreyndum, ekki satt?
Nokkrar ágætar vefslóðir um SC:
http://www.infidels.org/library/modern/theodore_drange/creationism.html
http://skepdic.com/creation.html
http://www.americanhumanist.org/humanism/creation.html
http://evolution.berkeley.edu/
http://books.nap.edu/html/creationism/
http://www.talkorigins.org/faqs/faq-meritt.html
http://home.austarnet.com.au/stear/evolution_and_sceptical_links.htm
Einmitt
En ritarar guðspjallanna voru ekki samtímamenn Jesú. Þetta hefur komið fram. Þeir voru augljóslega ekki vitni að „atburðunum“. Þeir byggja sögur sínar á öðrum heimildum eða munnmælum. Guðspjöllin eru ekki góðar sagnræðilegar heimildir.
Ég las greinina og rökin sem hann notar standast engan veginn, eins og ég hef bent á:
„Þessi ályktun er ekki í neinum tengslum við staðreyndir málsins. Hvað gerir guðspjöllin áreiðanleg sem sagnfræðilegar heimildir? Sú staðreynd að enginn veit hver skrifaði þau? Öll kraftaverkin sem ganga gegn allri þekkingu mannsins? Það að höfundarnir voru ekki samferðamenn Jesú? Það að guðspjöllin fjögur voru valin af nokkrum trúmönnum til að vera orð Guðs á meðan hin voru eyðilögð? Það að höfundar þeirra voru augljóslega trúmenn sem voru að reyna koma boðskap sínum til skila (og þar með alls ekki hlutlausir?).
Svo má auðvitað minnast á það aftur að nær allar þær sögur sem sagðar eru um Jesú höfðu verið sagðar áður um aðra frelsara (guði sem dóu fyrir syndir mannanna).“
Ef við gefum okkur að þessar forsendur séu réttar þá eru þetta góðar sagnfræðilegar heimildir. Guðspjöllin voru skráð stuttu eftir atburðina um Jesú Krist og fjalla um svipað efni.
Segðu mér Sigurður, ef þú værir rithöfundur og ég myndi biðja þig um að skrifa æfisögu mína eins og ég myndi segja frá, yrði bókin ekki áreiðanleg um líf mitt?? (ég þarf bara stutt svar ..ég hef örugglega lesið öll rökin nú þegar
)
Jú vonandi, enda get ég tekið viðtal við þig, ættmenni þín og vini. Vísað í ýmsar greinar sem þú hefur skrifað, notað heimildir um störf þín o.s.frv. Þrátt fyrir allar þessar samtímaheimildir OG að það er morgunljóst hver ég er þá myndi ég ekki telja fólki trú um það að þú sért kraftaverkamaður eða sonur Guðs. Enda myndi enginn trúa mér
Annars skil ég ekki alveg hvernig þú getur borið saman hugsanlega bók mína um þig og rit óþekktra manna um kraftaverkamann í Palestínu fyrir 2000 árum síðan.
Siggi minn, þú gleymir því sem þér er næst.
Á hverju ári fæðist Freyr meyfæðingu sem folald og þrír vitrir ormar koma og færa honum gjafir, og svo er hann krossfestur árlega á milli tveggja hestaþjófa svo jörð megi frjóvgast að nýju…
Ekkert vit í að þekkja alla sólar/frjósemis/jólaguði araba og þar í kring og þekkja ekki eigin menningararf.