Markaðsvæðum landbúnaðinn
Höfundur: Sigurður Hólm Gunnarsson
Efnisorð: Atvinnu- og efnahagsmál
Viðbrögð: Ummæli (
Það er fátt sem er eins ófréttnæmt og að bændur séu í fjarhagsvanda. Á hverju ári er fjallað af tilfinningu um vanda landbúnaðarins á Alþingi og í fjölmiðlum. Nú hefur nefnd skipuð af landbúnaðarráðherra komist að því að 250 milljón króna tekjusamdráttur hafi orðið hjá sauðfjárbændum. Því hefur ríkisstjórnin ákveðið að veita 140 milljóna króna aukafjárveitingu til bænda.
Ari Teitsson, formaður Bændasamtakanna, segir að þessi aukafjárveiting þýði að hvert dæmigert sauðfjárbú fái um áttatíu til eitt hundrað þúsund króna fjárframlag frá ríkinu.
Það má öllum vera ljóst að þessi aðgerð ríkisvaldsins á ekki eftir að skila neinum langtímaárangri. Hagur bænda batnar ekki vitund með þessu móti og ekki heldur hagur skattgreiðenda/neytenda. Það vita það allir sem vilja vita það að þetta miðstýrða landbúnaðarkerfi er bæði óréttlátt og vita gagnslaust.
Landbúnaður er atvinnugrein sem á að stjórnast af lögmálum hins frjálsa markaðar rétt eins og aðrar atvinnugreinar. Ekki leggur ríkisvaldið til aukafjárveitingar til tölvufyrirtækja, skyndibitastaða eða bókaverslana sem eiga í erfiðum rekstri, enda þætti öllum það óréttlátt og óeðlilegt ef svo væri (reyndar er sumum stórfyrirtækum boðið upp á milljarða króna ríkisábyrgð, en það er annað mál). Sömu lögmál hljóta og eiga að gilda um landbúnaðinn.
Vitaskuld er vandi bænda mikið til stjórnvöldum að kenna. Nánast ótakmörkuð styrkja- og verndarstefna hefur gert bændur háða ríkinu. Ríkið hefur því þær skyldur að aðstoða bændur að komast út úr þessari dauðans hringavitleysu. Ekki með því að bæta við styrkina heldur með því að hjálpa bændum sem eiga í erfiðleikum með að hætta rekstri. Það er efalaust hægt að stunda arðbæra sauðfjárrækt og annan landbúnað hér á landi séð það gert í nógu stórum einingum. Ef ekki á slík starfsemi ekki rétt á sér og menn eiga snúa sér að því að gera eitthvað annað. Það er ekkert sem réttlætir að láta skattgreiðendur/neytendur greiða fyrir óarðbæran atvinnurekstur ár eftir ár eftir ár.
Mælt eins og sönnum frjálshyggjumanni sæmir. Aðskilnaður ríkis og landbúnaðar er löngu tímabær. Ríkisstyrktur landbúnaður er tímaskekkja sem á heima í bændasamfélögum miðalda, ekki í frjálsu samfélagi.
Sömu rök og þín að ofan eiga svo auðvitað við um sjávarútveg, fjölmiðlun, iðnað, menntun og heilbrigðisþjónustu. Eins og þú segir, það er ekkert sem réttlætir að láta skattgreiðendur/neytendur greiða fyrir óarðbæran atvinnurekstur ár eftir ár eftir ár.
Góðar stundir.
Ég nenni ekki að rökræða við þig lengur hvers vegna það er ekki hægt að bera saman atvinnurekstur eins og landbúnað við menntun og heilbrigði. Þú veist mín rök og hefur ekki svarað þeim beint. Við látum þar við sitja.
kv,
Siggi
Rúnar Óli: Lítur þú virkilega svo á að menntun, heilbrigðisþjónusta og fjölmiðlun séu óarðbær atvinnurekstur? (á þá að ætlast til þess af einkaaðilum að standa í honum í staðinn?)
Allavegana virðist mér sem svo að bæði menntun og heilbrigðisþjónusta skili slíkum auðæfum inn í samfélagið að framleiðni fárra ef nokkurra atvinnugreina sé meiri. Málið er bara að gróðinn er inni í öllu samfélaginu en ekki í þessu tiltekna fyrirtæki. Þannig endurspeglar verðmætasköpunin innan fyrirtækisins ekki hina raunverulegu verðmætasköpun þess.
Hinn raunverulegi gróði af menntun, heilbrigðisþjónustu og góðum samgöngum felst ekki í „fjárhagslegri afkomu eigendananna“, heldur í bættri afkomu samfélagsins sem heildar.
„Lítur þú virkilega svo á að menntun, heilbrigðisþjónusta og fjölmiðlun séu óarðbær atvinnurekstur?“
Hann þarf ekki að vera það frekar en landbúnaður, sem er víða arðbær. En skólarnir, Tryggingastofnun ríkisins og Ríkisútvarpið eru vissulega í óarðbærum rekstri. Að verðmætin „skili sér út í samfélagið“ leyfi ég mér að efast um, enda er slíkt ekki mælanlegt, né hefur verið sýnt fram á að fjárhagslega arðbær einkarekstur í þessum atvinnugreinum skili sér ekki eða verr út í samfélagið.
Bíddu nú við!
Ertu að segja að lestrarkunnátta, stærðfræðikunnátta og almenn upplýsing fólksins í landinu hafi ekkert hagfræðilegt gildi?
Skýrðu nánar fyrir mér hvernig óupplýst og ómenntað þjóðfélag er jafn vel sett og þjóðfélag með góðu menntakerfi og skýru upplýsingaflæði…
Svavar,
Svarið við fyrri spurningu þinni er einfalt nei. Nei, ég er ekki að segja það.
Síðari spurningin er svo einfaldlega röng. Þ.e.a.s. að þú ert að gefa þér rangar forsendur. Forsendurnar sem þú gefur þér eru þær að gott menntakerfi verði að vera ríkisrekið, að ríkismenntakerfi valdi skýru upplýsingaflæði og að einkaframtak í stað ríkisframtaks í menntamálum leiði af sér óupplýst og ómenntað þjóðfélag. Þessar forsendur eru allar rangar.
Gott menntakerfi getur vel þrifist í einkageiranum, og getur jafnvel verið arðbært. Enda er menntun verðmæt. Það er ekkert sem bendir til þess að menntakerfi utan ríkisvaldins geti ekki verið öflugt. Reyndar væri það án efa öflugra en ríkiskerfið sökum minnkandi sóunar og aukins sveigjanleika í einkageiranum. Það gæfist meira aðhald frá foreldrum með meiri ábyrgð og áhuga á menntun. Einnig gæfist einkaaðilum minna tilefni til að setja á fót föndurverkefni sem sóa tíma nemenda.
Hvað varðar skýrt upplýsingaflæði, þá eru það einmitt ríkiskerfin sem hefta upplýsingaflæði. Ríkiskerfið einangrar til dæmis skattgreiðendur frá hinum raunverulega kostnaði menntunar. Þetta geta einkaaðilar ekki gert, þeir verða að veita upplýsingar um kostnaðinn gegnum verðlag. Einnig má benda á internetið, viðamestu upplýsingaveitu mannkynssögunnar, sem er algerlega byggt á einkaframtaki og rekstri einkaaðila, eins og vera ber.
Algerlega af einkaaðilum internetið hvað ??? Fundið upp í ríkisreknum háskóla og fer eftir ríkislögðum strengjum manna í millum út um allan heim hér á Íslandi væri ekki svona öflugt net nema fyrir Símann…..